+99 412 310 07 88

Dırnaq yemə xəstəliyi

Dırnaq yeməyi necə dayandıraq?

Dırnaq yemə davranışı cəmiyyətdə tez-tez görülsə də, onikofaqiya adlandırılmaq üçün müəyyən meyarlara cavab verməlidir.

Dırnaq yemə xəstəliyinin adı olan onikofaqiya bir və ya bir neçə barmağın ağız boşluğuna soxularaq dişlərin köməyi ilə dırnaqları gəmirməsinə deyilir. Adətən uşaqlıqda başlayan tetikleyici faktorlar nəticəsində ortaya çıxan bu vəziyyət daha sonrakı yaşlarda da davam edə bilir. Bəzi fərdlərdə yetkinlik dövründə özünü göstərə bilər. Dırnaq yemə davranışı cəmiyyətdə tez-tez görülsə də, onikofaqiya adlandırılmaq üçün müəyyən meyarlara cavab verməlidir. Bu meyarlar tezlik, şiddət və müddət kimi müəyyən edilə bilər. Bu vəziyyətdə qısa fasilələrlə təkrarlanan və dırnaqda ciddi görünüş fərqliliyinə səbəb olan davranışlar onikofaqiya olaraq qəbul edilir. Bundan əlavə, dırnaq yeyənlər üçün bu vəziyyətin nə qədər davam etməsi də önəmlidir. Tibb baxımından bu vərdiş bir növ impuls nəzarət pozğunluğu kimi qəbul edilir. Bəzi elmi araşdırmalar da var ki, dırnaq yemə obsesif kompulsif pozğunluğa daxil ola bilər.

Dırnaq Yeməyin Zərərləri

Dırnaq yemə davranışı zamanı ətrafdakı toxumalar da zədələnir. Bu səbəbdən də bəzi arzuolunmaz hallar yarana bilər. Dırnaq yeməməyin zərərli nəticələri aşağıdakılardır:

  • Anormal görünən dırnaqlar: Onikofagiyanın nəticəsi olaraq görülən bu şəkil insanı kosmetik olaraq narahat edə bilər. Ancaq bu, sadəcə olaraq olmaya bilər. Kiçik yaşlarda başlayan dırnaq yemə vərdişləri nəticəsində məktəb həyatı və dostluq münasibətləri mənfi təsir göstərə bilər. Yetkin davranışlarda fərdlərin həm iş həyatı, həm də ictimai həyatı mənfi təsir göstərə bilər.
  • Dəri infeksiyaları: Onikofaqiya zamanı dırnaq və ətraf toxumalar zədələnir. Nəticədə dəri bütövlüyü pozula bilər. Buna görə də müxtəlif göbələk və ya bakterial infeksiyalarla qarşılaşa bilər. Dişlənmiş dırnaqlar yenidən böyüdükdə dırnaq yatağı ilə uyğun gəlməyə bilər. Dırnağın ətrafdakı dayaq toxumasına batması nəticəsində dərinin qoruyucu təbəqəsi zədələnə bilər. Bu səbəbdən infeksiya baş verə bilər. Onikomikoz olaraq bilinən dırnaq göbələyi və paronixiya olaraq bilinən karıncalanma, dırnaq qəbulu nəticəsində görülə bilən infeksiya növləridir.
  • Tənəffüs yollarının xəstəlikləri və digər infeksiyalar: Dırnaq yedikdə aşkar edilən bakteriya, virus və göbələklər ağız boşluğuna keçir. Nəticədə tənəffüs yollarına və ya həzm sisteminə təsir edən infeksiyalar baş verə bilər. Sağlam həyat üçün əl gigiyenasına önəm verilməlidir. Onikofaqiya əl gigiyenasının pozulmasına səbəb olan faktorlardan biridir.
  • Temporomandibular oynaq zədəsi: Çənə eklemi olaraq da bilinən temporomandibular oynaq çeynəmə və ağız hərəkətləri zamanı aktiv işləyir. Dırnaq yemə zamanı bu oynağın həddindən artıq yüklənməsi səbəbindən ağrı yarana bilər. Şiddətli onikofaqiyada, temporomandibular oynaq disfunksiyası adlanan ciddi sağlamlıq problemlərinə rast gəlinə bilər.
  • Dişlərin zədələnməsi: Dişlərin üyüdülməsinə bənzər, dırnaq yemə xəstəliyində struktur problemləri yarana bilər. Dişlərin dırnaqlarda yaratdığı uzunmüddətli və təkrarlanan təzyiq səbəbiylə dişin ən xarici təbəqəsini təşkil edən mina təbəqəsi zədələnə bilər. Nəticədə diş həssaslığı başda olmaqla müxtəlif diş problemlərinə rast gəlinə bilər.

Dırnaq yeməyə səbəb nədir?

Dırnaq yemə xəstəliyinin yaranmasına təsir edən bir çox faktor var. Bu amillərin bilinməsi sayəsində dırnaq yemə vərdişinin arxasında duran səbəblər daha asan müəyyən edilə bilər. Səbəbini bilmək müalicə mərhələsində rahatlıq yaradır. Dırnaq dişləməsinin səbəbləri aşağıdakılardır:

Problemlərlə üzləşmə yolu: Gündəlik həyatda yaşanan bəzi problemlər fərdlərdə məyusluq və ya səbirsizlik, stress kimi vəziyyətlər yaradır.

Darıxma hissi: Dırnaq yemə vərdiş halına gəldikdə, bu davranış gün ərzində bütün darıxdırıcı vəziyyətlərdə və mühitlərdə davam etdirilə bilər. Bu mövzuda aparılan araşdırmalara görə, dırnaq yemə davranışı gün ərzində kifayət qədər motor fəaliyyəti olmayan şəxslərdə daha çox müşahidə edilir. Dırnaq yemə vərdişi rutin həyat və qeyri-kafi hərəkət nəticəsində yarana bilər.

Anksiyete: Anksiyete olaraq da bilinən narahatlıq pozğunluqları dırnaq yemə ilə əlaqəli ola bilər. Bundan əlavə, heç bir narahatlıq problemi olmayan fərdlərin gün ərzində narahat olduqları zaman dırnaqlarını yedikləri də görülə bilər. Dırnaq yemə xəstəliyi bu cür hadisələrin şiddətinin və ya tezliyinin artması nəticəsində baş verə bilər.
Diqqət əskikliyi və hiperaktivlik pozuqluğu: Diqqət əskikliyi və hiperaktivlik pozuqluğu, diqqəti cəmləməkdə çətinlik və impulsiv davranışlarla özünü göstərən, dırnaq yemə xəstəliyinə səbəb ola biləcək bir növ ruhi vəziyyətdir.

Depressiya: Böyük depressiv pozğunluq kimi də tanınan bu klinik mənzərə, sıx kədərlə müşayiət olunan uzunmüddətli və davamlı maraq itkisinə aiddir. Psixiatrik simptomlarla yanaşı, depressiyaya uğramış fərdlərdə müxtəlif fiziki əlamətlər də görülə bilər. Dırnaq yeməmək bu fiziki əlamətlərdən biridir.

Obsesif-kompulsif pozğunluq: Təkrarlanan və narahat edən düşüncələr və buna cavab olaraq edilən təkrarlanan hərəkətlər obsesif-kompulsif bozukluk adlanır. Bu təkrarlanan hərəkətlərə dırnaq yemə də aid edilə bilər. Obsesif kompulsif pozğunluq və dırnaq yemə vərdişləri arasında əhəmiyyətli əlaqələri müşahidə edən tədqiqatlar var.

Digər psixiatrik sindromlar: Ayrılıq narahatlığı pozuqluğu, insanın bağlı olduğu insandan ayrılma düşüncəsi ilə belə, güclü narahatlıq və stress hiss etdiyi bir vəziyyətdir. Digər narahatlıq növləri kimi, dırnaq yeməmə də ayrılıq narahatlığı nəticəsində baş verə bilər. Tik pozğunluğu olaraq da bilinən Tourette sindromu dırnaq yeməyə səbəb ola bilər.

Dırnaq Yemə Müalicəsi

Özünüz tətbiq etdiyiniz üsullar nəticəsində dəqiq nəticə əldə etməyə bilərsiniz. Bu mərhələdə mütəxəssis həkimdən dəstək almalısınız. Dırnaq yeməmək üçün aşağıdakı şərtlərdən biri varsa, həll yolu üçün həkiminizlə əlaqə saxlamalısınız:

  • Dırnaq yeməməyi dayandırmaq üçün uğursuz cəhdlər
  • Dəri və dırnaq infeksiyaları
  • Normalda nazik və ya qalın dırnaqlar
  • Dırnaq rəngi dəyişir
  • Dırnağın yatağından ayrılması
  • Dırnaq ətrafındakı toxumada qanaxma, şişlik və ya ağrı
  • Dırnaqların böyüməsində gecikmələr

Həkiminiz və mütəxəssis psixoloqunuz dırnaq yemə xəstəliyinizin şiddətini və səbəblərini təyin edə və müalicə planına əməl edə bilər. Dırnaq yemə vərdişini dayandırmaq üçün tətbiq oluna bilən müxtəlif koqnitiv müalicələr və dərman müalicəsi var. Bilişsel davranış terapiyaları sizi narahat edən hərəkətləri şüurlu davranışlarla əvəz etməkdə təsirli olur. Sizin üçün xüsusi hazırlanmış proqramla bu müalicə üsulundan faydalana bilərsiniz. Bundan əlavə, onikofagiyanın səbəbindən asılı olaraq bəzi əlavə dərmanlar qəbul etməyiniz tələb oluna bilər. Bütün bu müalicə prosesinin nəticəsi olaraq, uğursuz cəhdlər əvəzinə müsbət nəticələr müşahidə edə bilərsiniz. Qalıcı və təsirli bir həll əldə edə bilməniz üçün dırnaq yemə müalicəniz zamanı mütəxəssis həkimə müraciət etməlisiniz.

Yeniliklərə Abunə Ol!

Dərc olunmuş yeni məqalədən ilk sən xəbərdar ol.

Məmnunluq anketi

MÜAYİNƏ ÜÇÜN ONLİNE QƏBUL!

everything's where you left it.

TİBBİ XİDMƏTİ EVİNİZƏ ÇAĞIRIN!